Ode aan ‘Ode aan de letter’

Ik wist al langer dat ik niet de enige was met deze bijzondere voorliefde. Ook Vincent De Boer is gepassioneerd door letters. Zelfs in die mate dat hij voor alle letters van het alfabet een brief geschreven heeft, samen met een houten driedimensionale uitwerking van de letter.

Ode aan de letter (A-B-C)

Of lees even zijn ode aan de letter G mee. Mijn favoriete letter trouwens. Bijzonder handschrift ook.

Ode aan de letter G

Webfonts: een overzicht

De voorbije maanden heeft de ene na de andere webfont-dienst het levenslicht gezien. Een goede zaak voor iedereen: ontwerpers, webbouwers, lezers en zelfs letterontwerpers.

Good ol’ days

Even terugspoelen… De voorbije jaren had je als webdesigner niet zo gek veel keuze in fonts op het web. Ofwel beperkte je je tot de websafe fonts (Arial, Verdana, Times New Roman, Georgia), lettertypes die – vooral dankzij Microsoft via Windows en Office – op alle computers stonden. Ofwel moest je voor titels aparte afbeeldingen maken met je tekst in het gewenste lettertype. Voor toegankelijkheid en semantische waarde van je tekst, bestonden dan allerlei css-technieken om gewone tekst te verbergen en te vervangen door de afbeelding. Later kwam daar nog Cufón en dergelijke bij, waarbij je tekst eigenlijk on-the-fly omgezet werd in Flash. Allemaal niet ideaal.

Hosting van webfonts

Maar nu zijn er Google Fonts, Typekit, Fontdeck en andere die zelf fonts hosten. Je hoeft enkel een regel code aan je site toe te voegen, je css wat aan te passen en klaar is deze kees. Aan de diensten betaal je een abonnement voor de hosting en het gebruik van hun bibliotheek aan fonts. De letterontwerper krijgt zo ook een deeltje van de koek. Een beetje zoals Sabam, maar dan beter ;)

Vergelijking van webfonts

We zijn er echter nog niet helemaal. Niet iedere browser ondersteunt deze nieuwe mogelijkheden volledig. En de rendering laat in bepaalde omstandigheden ook nog te wensen over. Sylvia Egger heeft een tiental van die diensten met elkaar vergeleken en in een overzichtelijke tabel gegoten. Handig! En de dienst die er een beetje bovenuit steekt, is die van Fonts.com.

Charme van typo

Oud is niet out. Terwijl de ene technologische vernieuwing de andere opvolgt, grijpen heel wat mensen terug naar ambachtelijke vaardigheden van vroeger. Perfect uitgevoerd drukwerk op een 8-kleurendrukpers op glanzend papier moet het qua charme afleggen tegen typodrukwerk op een mooi papier met een interessante structuur. Iedere letter kan er net iets anders uitzien omdat die manueel aangemaakt wordt en ook omdat de inktverdeling en de druk bij het drukken anders kan zijn.

De keuze in lettertypes was heel beperkt en betekende ook telkens een hele investering. Bedenk maar eens hoeveel lettertjes je nodig hebt, om een hele pagina te voorzien van tekst. Omwille van duurzaamheid, productiemogelijkheden en kostprijs werd gekozen voor lood als materiaal. Vandaar ook de Engelse term ‘leading’, dat de afstand tussen de basislijn aanduidt van twee regels tekst. Voor grote afficheletters opteerde men dan voor hout: minder duurzaam, maar wel veel goedkoper in productie.

Of bekijk dit filmpje over letterpress (hoogdruk, typo of boekdruk).

Letterpress from Naomie Ross on Vimeo.

Wil je dit zelf wel eens in actie zien, dan is een bezoek aan het Miat (Gent) en het Plantin-Moretusmuseum (Antwerpen) zeer aan te raden.

Post mortem

Net wanneer velen van de daken schreeuwen dat bloggen dood is, begin ik eindelijk met een eigen blog. En alles wat ik al jaren verkondig en predik, lap ik aan mijn laars. Ga niet overhaast te werk, doe het in je eigen huisstijl, onderzoek eerst waarin je potentiële lezers geïnteresseerd zijn, stel een redactieplanning op zodat je ook na de eerste weken blijft schrijven, draai een tijdje proef, etcetera. Niets van dat alles. Bovendien verlaat ik mijn vertrouwde biotoop van het CMS Textpattern waarmee ik al een twintigtal sites heb gemaakt en schakel over op het overbekende WordPress. Een standaard theme en op codevlak nog onaangeroerd.

Waarom dan toch en waarom nu? Omdat het kan. Omdat het kriebelt. Omdat de tijd er rijp voor is en omdat er tijd voor is. Misschien is het een beetje impulsief. Gelukkig werkt dat bevrijdend.

Dag in dag uit hou ik me bij Netlash-bSeen zinvol bezig met online marketing. Ik analyseer er websites en bezoekersstatistieken, optimaliseer op inhoudelijk, technisch en strategisch vlak, zet advertentiecampagnes op en doe zelfs aan online reputation management. Dan zou je gaan denken dat je na een goedgevulde werkdag je buik vol hebt van dat internet. Euh, nee. Juist niet. Als je geboeid bent door iets, dan krijg je er nooit genoeg van.

Op deze site heb ik nu een uitlaatklep voor die andere passie van mij: typografie. Letterontwerp groeit jaar na jaar aan belangstelling. Het meeste wat je echter te lezen krijgt, is in het Engels. Op deze blog ben ik van plan om in het Nederlands opvallende nieuwe ontwerpen of nieuws in de wereld van de typografie te bespreken. Ik schuim dat deel van het internet af, dat bevolkt wordt door typofielen en letterfreaks, en breng er verslag van uit. Tot lering ende vermaak.